یکی از شهرستانهای استان آذربایجانغربی است که در شمال غربی این استان قرار گرفته است. مرکز این شهرستان، شهر سیه چشمه است. آواجیق دیگر شهر آن است. این شهرستان در گذشته بخشی از شهرستان ماکو بود. زبانهای رایج در این شهرستان شامل ترکی آذری و کردی میباشد.

شهرستان چالدران بیشتر به خاطر جنگ چالدران شهرت دارد. در این جنگ که بین نیروهای شاه اسماعیل اول صفوی و سلطان سلیم اول عثمانی در سال ۱۵۱۴ میلادی رخ داد، غرب ایران که شامل آذربایجان، کردستان، و عراق بود از ایران جدا شد. بقایای این جنگ در شهرستان، به صورت مزار شهدای جنگ و چندین مجسمه در محل جنگ و داخل شهر موجود می‌باشد.

چالدران به دلیل داشتن هوای سرد در فصل زمستان و خنک در فصل گرما، یکی از مناطق گردشگری استان می‌باشد. این شهر یکی از مرتفع‌ترین شهرهای کشور آن است. تالاب «ناور» در مرزی‌ترین منطقه قرار گرفته است. مرداب‌ها و تالاب‌های متنوع، از جلوه‌های طبیعی این شهرستان است.

شغل مردم چالدران، کشاورزی و دامداری است و علی رغم اقدامات اخیر از سوی دولت برای ایجاد شهرک صنعتی، هنوز هم این خصیصه تغییر نیافته‌است. چالدران دارای دانشگاه پیام نور بوده و اقداماتی برای افتتاح دانشگاه آزاد اسلامی و دانشگاه جامع علمی کاربردی در این شهر به انجام رسیده‌است. ورزشهای متداول شهرستان، فوتبال ووالیبال و کونگ فو توآست .

از مناظر طبیعی و بناهای تاریخی دیگر این شهر به کلیسای طاطاووس (قره کلیسا)، روستای دلیک داش، روستای قاشقا بلاغ، قرخ بلاغ و ایستی سو (آبگرم) می‌توان اشاره نمود.

سد بارون که به نام سد ماکو شناخته می شود در ۲۰ کیلومتری مرکز شهرستان واقع شده است. استفاده از ذخایر آب زیرزمینی که در سالهای اخیر آغاز شده از عوامل پیشرفت کشاورزی منطقه بوده‌است.

 

بارش باران شدید و برف سنگین در منطقه چالدران به کرات دیده می شود. برای نمونه، در زمستان سال ۱۳۸۴ به دلیل بارش سنگین برف، تمام راههای اصلی و فرعی شهرستان و ۳۰۰ روستای اطراف آن برای مدت دو هفته مسدود بود و میزان برف در کنار جاده به سه متر می‌رسید. یا در سال ۱۳۸۳ گردبادی سهمگین در منطقه «قوری گل» (مرداب خشک) روی داد به گونه‌ای که منجر به کشته شده یک نفر از عشایر گردیدسیل یکی از پدیده‌های شهر است که گاه ارتفاع آن در رودخانه مرکزی شهر به شش متر می‌رسد و خسارات جانی و مالی زیادی را در پی دارد.


مساحت شهرستان حدوداً200000 هكتار بوده وجمعیت این شهرستان طبق سرشماری سال ۱۳۸۵ برابر با ۴۴۵۷۲ نفر بوده است که از این تعداد ۲۲۳۴۵ نفر آنان مرد و ۲۲۲۲۷ نفر آنان زن بوده اند.

اقتصاد شهرستان بر مبناي دامداری و كشاورزي بنيان نهاده شده كه اهم محصولات دامی و زراعي آن عبارتند از : شیر ولبنیات وگوشت قرمز واز محصولات زراعی سیب زمینی ، جو گندم وچغندر قندو دارای معادن غنی ازجمله آهن، سیلیس ،تالک و سنگ مرمریت می باشد. شهرستان دارای 150000 هكتار مرتع و 50000هکتار مستثنیات ميباشد .از 150000 هکتار منابع ملی موجود شهرستان حدود 85هزار هکتار جزو مراتع ییلاقی و درجه یک و مابقی جزو مراتع روستایی میباشد که از نظر پوشش گیاهی نسبت به مراتع ییلاقی در وضعیت مناسبی نمی باشند. همچنین حدودا 800 هکتار از منابع ملی موجود بعنوان ذخیره گاه جنگلی در مناطق قره دره که قسمتی از آنها محصور شده و گونه غالب این ذخیره گاهها بادام وحشی ، زرشک ، ریش بز، نسترن میباشد همچنین حدود 30 هکتار نیز از اراضی منابع ملی شهرستان در قالب جنگلکاری  عباس کندی وجنگلکاری قره کلیسا باگونه های کاج سیاه، سرو و اقاقیا جنگلکاری شده است

يكي از ويژگيهاي مهم منابع طبيعي منطقه چالدران وجود مراتع وسيع وسر سبز است بطوريكه حدود 75% از وسعت شهرستان را مراتع تشكيل ميدهد